Sławek (Zbiok) Czajkowski

Sławomir „Zbiok” Czajkowski (ur. 1982 w Zielonej Górze) jest malarzem, muralistą, ilustratorem i kuratorem, działającym pod pseudonimem Zbiok (ZBK). Studiował grafikę i malarstwo w Instytucie Sztuki i Kultury Plastycznej Uniwersytetu Zielonogórskiego, gdzie w 2006 roku obronił dyplom z malarstwa w pracowni profesora Ryszarda Woźniaka. Mieszka i pracuje we Wrocławiu.

Zaczynał jako malarz graffiti i murali, stając się jednym z najbardziej rozpoznawalnych twórców polskiego street artu. Jego prace, wyrastające z nurtu postgraffiti, poruszają się w obszarze znaków i symboli popkultury, a w warstwie treści podejmują problemy przemocy, nierówności społecznych, nietolerancji i alienacji jednostki — często z pacyfistyczną i anarchistyczną wymową. Charakterystyczny styl Czajkowskiego czerpie zarazem z estetyki ulicy, malarstwa XX-wiecznych mistrzów, popkultury i obrazów internetu; krytyk Tristan Manco nazwał go „Ferdynandem Légerem współczesności”.

W pewnym momencie — gdy jego pseudonim był już szeroko znany, a murale należały do najbardziej cenionych — Czajkowski świadomie zerwał z wizerunkiem artysty street-artowego i skupił się na malarstwie sztalugowym. Ten gest, który sam określił „woltą”, a krytyka „wyzwoleniem”, stał się punktem zwrotnym: jego malarstwo zachowało energię i krytyczny ton ulicy, oddalając się jednocześnie od dawnej stylistyki ku coraz bardziej autonomicznej formie.

Równolegle odegrał ważną rolę jako animator sceny. W latach 2008–2014, wspólnie z Joanną Stembalską i z ramienia BWA Wrocław, współtworzył „Out of Sth” — pierwsze w Polsce międzynarodowe biennale sztuki w przestrzeni publicznej; jest także autorem filmu dokumentalnego o środowisku Urban Art (2011). Od 2014 roku, razem z Karoliną Zajączkowską, tworzy duet artystyczny DWA ZETA, a od 2019 prowadzi zajęcia ze sztuki w przestrzeni publicznej na Uniwersytecie Zielonogórskim.

Laureat Grand Prix 9. Konkursu im. Eugeniusza Gepperta dla debiutujących polskich malarzy (2009) i stypendysta Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, uczestniczył w ponad stu wystawach i projektach w kraju i za granicą — m.in. w Niemczech, Wielkiej Brytanii, USA, Rosji, Japonii i Chinach. Zaliczany przez krytyków, jak Tristan Manco czy kurator Tate Modern Cedar Lewisohn, do światowej czołówki urban artu, Zbiok należy do najciekawszych twórców swojego pokolenia.